Apartmanda Gürültü Yapan Komşuya Karşı Haklarınız Nelerdir?

Komşular arasında uyum, saygı ve anlayış gerektiren apartman yaşamında en sık rastlanan sorunlardan biri gürültüdür. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK) ve Çevre Kanunu kapsamında apartman sakinleri gürültü yapan komşuya karşı idari ve hukuki haklarını arayabilir. Gürültü yapan komşunun idari para cezası almasını veya tazminat ödemesi sağlanabilir. Bununla birlikte nadir olsa da gürültüyü yapan kat malikinin taşınmazının satışına karar verilebilir. Gürültüye maruz kalan komşuların bu tarz uygulamalardan faydalanabilmesi için her şeyden önce hukuki haklarını doğru bilmesi gerekir.

Apartmanda Gürültü Sayılabilecek Durumlar

Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 18. maddesine göre apartmanda gürültünün tanımı “kat maliklerinin, diğer kat maliklerinin huzurunu bozacak davranışları” şeklinde tanımlanmıştır. Dolayısıyla apartman sakinlerinin komşularını rahatsız edecek davranışlardan kaçınması gerekir. Gürültü olarak kabul edilebilecek durumlar ise genellikle makul kabul edilen sınırları aşan seslerdir. Apartmanda gürültüye verilebilecek başlıca örnekler ise şunlardır:

• Gece saatlerinde ya da gün içinde sürekli yüksek sesle müzik dinlemek veya televizyon izlemek.
• Diğer apartman sakinlerinden izin alınmadan ya da uygunsuz saatlerde yapılan ve gürültü oluşturan tadilat çalışmaları.
• Yüksek sesle tartışma, bağırma ya da parti ve benzeri etkinlikler düzenleme.
• Sürekli devam eden evcil hayvan gürültüleri. (köpek havlaması, kedi bağırması gibi)
• Gece saatlerinde yüksek topuklu ayakkabı ile yürüme, mobilya sürükleme, zemine vurarak topla oynama, koşma sesleri.

Genel olarak apartmanda yapılan gürültünün rahatsız edici olup olmadığı saatine, süresine ve şiddetine göre değişiklik gösterir. Örneğin, Yargıtay 18. Hukuk Dairesi’nin 2022/456 E., 2023/123 K. kararına göre, gece 23:00’ten sonra yüksek sesle müzik dinlemek Kat Mülkiyeti Kanunu’na aykırı kabul edilmiştir.

Apartmanda Gürültü Halinde Nereye Şikayet Edilir?

Apartmanda gürültü yapan komşunun şikayet edileceği merciler apartman yönetimi, belediye zabıtası, polis – jandarma, Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişiklikleri İl Müdürlüğü’dür. Bunların yanı sıra rahatsız olan komşu/komşular, hukuki haklarını kullanarak gürültü yapan komşuya dava da açabilir. Apartmanda gürültü şikayeti için başvurulacak merci, duruma göre farklılık gösterebilir. Şikayet öncesi, komşuyla diyalog kurmak, sorunu çözmenin ilk adımı olsa da bazı durumlarda ilgili mercilerden yardım almak gerekir. İlgili mercilere hangi hallerde başvurulması gerektiğini ise şu şekilde açıklamak mümkündür:

• Gürültüden rahatsız olan komşu/komşular ilk olarak apartman yönetimine veya site yönetimine şikayette bulunabilir. Çünkü, KMK madde 33 uyarınca, yönetim, gürültü yapan kat malikini uyarma yetkisine ve yükümlülüğüne sahiptir.
• Gürültü, çevre kirliliği kapsamına giriyorsa, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca, gürültüyü yapan kat maliki belediye zabıtasına şikayet edilebilir. Bu aşamada zabıtanın gürültü kaynağını tespit ederek idari işlem başlatma yetkisi vardır.
• Özellikle gece saatlerinde yapılan gürültülerde ve ciddi rahatsızlıklara neden olan durumlarda, komşular 155 Polis İmdat veya jandarma hattını arayabilir. Böyle durumlarda gürültü polis ya da jandarma tarafından tespit edilirse Kabahatler Kanunu’nun 36. maddesi kapsamında gürültü yapan kat malikine idari para cezası uygulanabilir.
• İnşaat gürültüsü gibi sürekli ve çok yüksek sesli gürültülerin ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne şikayet edilmesi gerekir.
• Sesten rahatsız olan komşular, Asliye Hukuk Mahkemesi’ne başvurarak, gürültünün durdurulmasını sağlayabilir ya da maruz kaldıkları maddi – manevi zararlar için tazminat talep edebilir.

Apartmanda Gürültü Yapmanın Cezası Nedir?

Apartmanda gürültü cezası, gürültünün niteliğine ve şikayetin yapıldığı merciye göre farklılık gösterebilir. Genel olarak apartmanda gürültü yapmanın cezaları, idari para cezası ve diğer hukuki yaptırımlar olup şu şekilde sıralanabilir:

• 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 36. maddesi kapsamında, “başkalarının huzur ve sükûnunu bozacak şekilde gürültü yapmak” kabahat kapsamında değerlendirilir. Bu kabahatin cezası ise 2025 itibarıyla yaklaşık 1.000 – 2.000 TL arasında değişen idari para cezasıdır. İdari para cezası ise belediye zabıtası ya da kolluk kuvvetleri tarafından kesilir.
• Kat Mülkiyeti Kanunu madde 33’e göre, mahkeme kat malikine yapılan müdahalenin yani gürültünün önlenmesini sağlayabilir. Bu aşamada gürültüye maruz kalan komşuya tazminat ödenmesi yönünde karar çıkabilir.
• Kat Mülkiyeti Kanunu madde 25 uyarınca, mahkeme sürekli olarak gürültü yapan kat malikinin taşınmazının satışı yönünde karara varabilir.
• Tüm bu cezaların yanı sıra gürültü yapan komşu, kiracı ise mahkeme kararı ile konutundan tahliye edilebilir. Bu uygulamaya ilişkin Yargıtay 20. Hukuk Dairesi tarafından birçok karar bulunmaktadır.

Komşunun Gürültü Yapması Halinde Apartman Sakinlerinin Hukuki Hakları

Gürültüden şikayetçi olan apartman sakinleri, gürültüyü yapan komşuya karşı çeşitli hukuki haklara sahiptir. Bu tarz hukuki hakların kullanılmasında gürültünün belgelenmesi çok önemlidir. Apartmanda Gürültü Yönetmeliği kapsamındaki bu hakları şöyle sıralamak mümkündür:

• Kat Mülkiyeti Kanunu madde 18 ve 33 uyarınca, apartman yönetimi, gürültü yapan kat malikini uyarabilir ve bu durumu apartman karar defterine işleyebilir.
• Asliye Hukuk Mahkemesi’nde gürültünün durdurulması talebiyle dava açılabilir.
• Komşular gürültü nedeniyle maddi veya manevi zarar görmüş ise gürültü yapan komşudan bunun telafisi için tazminat davası açabilir. Söz konusu tazminat davası 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) 49 ve 56 uyarınca açılır.
• KMK madde 25’e göre, sürekli ve katlanılmayacak nitelikteki gürültü durumunda mahkeme, kat malikinin taşınmazının satılmasına karar verebilir. Bu tür kararlar genellikle diğer kat maliklerinin çoğunluğunun talebi ile verilir.
• Gürültü kiracıdan kaynaklanıyorsa, ev sahibi Kat Malikleri Kanunu (KMK) 18 ve Türk Borçlar Kanunu (TBK) 316 uyarınca tahliye davası açarak kiracının sözleşmeden bağımsız olarak konuttan tahliyesini sağlayabilir.

Apartman Kurallarına Uymayan Ev Sahibi Hakkında Yapılacak İşlemler

Apartmanda gürültü saatleri ve konuyla ilgili diğer hususlar, apartman kurallarında açık ve net olarak belirtilmiştir. Apartman gürültü kurallarına uymayan kat maliki, Kat Mülkiyeti Kanununa tabi olduğundan hakkında birtakım işlemler yapılır. Söz konusu işlemler uyarı, toplantı ve karar, hukuki başvuru, satış kararı, idari şikayettir. Gürültüye neden olan kat malikine uyarı apartman – site yönetimi tarafından yapılır. Bu aşamada yönetim, KMK madde 33 uyarınca, ev sahibine noter aracılığı ile yazılı uyarı gönderir. Bunun yanı sıra uyarı apartman defterine de işlenebilir. Ardından Kat Malikleri Kurulu bir toplantı düzenleyerek, gürültü sorununun çözümü için karar alabilir.

KMK 33 kapsamında Hukuk Mahkemesi’ne başvurularak müdahalenin önlenmesi başka bir ifadeyle gürültünün sona erdirilmesi için dava açılabilir. Bu tür davalarda şikayetçi olan komşular maddi – manevi tazminat talep edebilir. Kat malikinin sürekli olarak apartman kurallarına uymaması halinde KMK 25 uyarınca, kat maliklerinin çoğunluğu, taşınmazın satışını talep edebilir. Bu durumda davanın görüldüğü mahkeme taşınmazın satışı yönünde karar verebilir.

Apartmanda kurallarına uymayan ev sahibi için yapılabilecek bir diğer işlem ise idari şikayettir. Böyle durumlarda gürültü, çevresel kirlilik sınırına ulaşmış ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne veya belediyeye şikayette bulunulabilir.

Yargıtay 18. Hukuk Dairesi, apartmanda gürültü saatlerinin dikkate alınmamasına yönelik bir davada, ev sahibinin gece saatlerinde sürekli yüksek sesle müzik çalması nedeniyle müdahalenin önlenmesi yönündeki kararı onamıştır. (2023/456 E., 2024/123 K.)

Kaynaklar:

• 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, Madde 18, 25, 33.
• 2872 sayılı Çevre Kanunu, Madde 14.
• 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, Madde 36.
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, Madde 49, 56.
• Yargıtay 18. ve 20. Hukuk Dairesi kararları.